Hello Linh, câu hỏi này mình nghĩ ai cũng đã từng nghĩ trong đầu một lần khi chuyển công việc hay chuyển dự án mới.
Mình có hai lần chuyển việc mà mình nhớ nhất vì domain knowledge cần phải học khá lớn, đó là khi join Holistics (làm về Business Intelligence) và join Axon (làm về Developer Platform).
Chắc mình cứ viết hết mấy ý đang suy nghĩ trong đầu, chắc nó sẽ ko hệ thống lắm và cover các pattern/mindset/tools/techniques mình đã dùng để tiếp cận công việc mới.
(1) Xác định short-term goal để neo lại những thứ mình nên quan tâm
Trước khi nghĩ chuyện làm cách nào để khám phá domain mới, mình hay neo lại câu hỏi là: “Biết những kiến thức này để làm gì?” Dù rằng kiến thức luôn là bổ ích, nhưng khi bắt đầu job mới thì khối lượng kiến thức chúng ta có thể hấp thụ là rất lớn, và băng thông hấp thụ của chúng ta có giới hạn.
Để tập trung chuyện học thứ mới nhưng cũng productive thì nếu onboard cty mới mình sẽ cùng managers set 30-60-90 plan day, chắc chuyển qua một project mới thì mình cũng có thể tự đặt ra cái plan đó và align với sếp. Mục tiêu là define được expectations cũng như goals/deliverables của mình - nó sẽ là kim chỉ nam để mình biết thông tin nào quan trọng thông tin nào chưa, và thông tin nào có thể giúp mình score dc big win để gain dc momentum khi khởi động thứ gì mới.
Một ví dụ của clear short-term goal là là tập trung vào làm 1 cái feature hoặc 1 nhóm features mà có người shape sẵn problem/opportunity (dựa trên intuition hoặc discovery data), và mình có thể học về domain bằng cách execute. Thông tin kiến thức mới đều sẽ dc filtered theo lăng kinh “nó có giúp mình triển khai feature/initiative hiện tại không và như thế nào?”, từ đó giảm bớt chuyện FOMO đọc hiểu quá nhiều.
(2) Xây dựng cadence co-working với buddies/managers/experts
Ở Holistics mình phải học lại domain BI (và nó phức tạp hơn tưởng tượng rất nhìu), nên là mình khá struggle xong 2-3 tháng đầu. Một trong những điều giúp mình sống sót đó là buddy (cũng là PM chung team với mình) đã làm ở đó lâu và có rất nhiều context. Mỗi tuần mình đều có co-working session với bạn và chuẩn bị sẵn những câu hỏi củng như các vấn đề để 2 người trao đổi.
Những buổi đó giúp mình học dc kiến thức nhưng đồng thời cùng mở rộng suy nghĩ ra, vì là 2 cái đầu nó tốt nhiều lần hơn chỉ là 1 cái đầu suy nghĩ, xong cũng giúp cho mình đỡ cảm thấy một mình hơn. Về sau khi join Axon thì mình cũng chủ động schedule mấy buổi 1-1 co-working anh Engineering Manager rất thường xuyên để đỡ bị rối.
Mình nghĩ nếu không có các bạn buddies đó chắc mình sẽ suffer hơn rất rất nhiều 
Nhiều công ty sẽ assign buddies trong onboarding process nhưng cũng có khi là không, nên việc chủ động tìm dc 1 ng buddy có context và setup cadence working với họ cũng sẽ giúp ít.
(3) Setup hệ thống ghi nhớ để mình recall chi tiết dc tốt hơn
Ngay cả khi mình đặt rõ goal, thì trong phạm vi những thứ cần biết để đạt được goal dó cũng sẽ rất nhiều. Lúc mình onboard Axon và phải làm một sản phẩm developer tooling rất phức tạp, thì lúc đó mình đã nhận ra sự thật (mà cũng nhiều người nói rùi) là não bộ của chúng ta ko tự nhiên dc thiết kể để lưu trữ thông tin hiệu quả.
Có hai cái mình làm:
- Khi nói chuyện với users, lúc nào cũng recording lại, sau đó nghe lại transcript và synthesize bằng tay. Lúc đấy mình đã có thể dùng AI rùi, nhưng mà việc ngồi nghe đi nghe lại rùi đọc từng dòng, rồi highlight quotes (grounded theory) giúp cho mình thẩm thấu context dc tốt hơn rất nhiều. Dấu hiệu tốt là sau đó mình có thể recall dc thứ users nói chính xác từng chữ lun.
- Khi biết những thông tin mới về cách sản phẩm vận hành hay về domain, mình dùng Anki để tạo 1 cái flashcard mới. Sau đó mỗi ngày thì ôn lại (ko phải tất cả những flashcards mà Anki nó sẽ chọn ra những cái mình đang có rủi ro quên cao mỗi ngày), mình nhận thấy khi làm vậy thì dần dà các kiến thức đó dần dc internalized, và mình càng tốn ít băng thông để recall và sử dụng chúng để make new decisions. Càng giảm efforts recall thông tin thì sẽ càng ít bị overwhelmed. Point không chỉ đơn thuần là nhớ một idea, mà khi nhớ idea đó trong đầu rùi và recall nó dễ dang rùi, mình có thể combine lại với những ideas khác để make sense và make decisions tốt hơn.
Hình này là cái Anki hiện tại của mình (developer experience là 1 cái deck có 63 cards gồm những facts về cách sp hiện tại hoạt động hay các kiến thức về domain). ơi xấu hổ a hi hi mà tháng 1 - tháng 2 là quite period (Tết rùi cũng holidays ở mỹ) nên là mình cũng vô mood nghỉ dưỡng nên chẳng dùng Anki nhiều lắm, nhưng mà bắt đầu trở lại rùi.
